Meerjarenonderhoudsplan Waterloopbos


In opdracht van de Vereniging Natuurmonumenten heeft SmitsRinsma in 2023 het Meerjarenonderhoudsplan (MJOP) geschreven voor het Rijksmonument Waterloopbos bij Marknesse.

Het Waterloopbos was een proefterrein van het Waterloopkundig Laboratorium de Voorst, een onderdeel van Waterloopkundig Laboratorium in Delft. Het gebied wordt gekenmerkt door restanten en ruïnes van modelplaatsen van het laboratorium. Nadat het zijn functie als plek voor grootschalige proefopstellingen van waterkeringen en dammen verloor, ontwikkelde er zich een polderbos. Het terrein, dat deel uitmaakt van het ca. 1000 hectare grote Voorsterbos, is sinds 2002 eigendom van de Vereniging Natuurmonumenten en vanaf 2016 opgenomen in het register van rijksmonumenten.

Vereniging Natuurmonumenten heeft zelf een ontwikkelagenda opgesteld met de visie voor het Waterloopbos. SmitsRinsma heeft deze visie en ontwikkelagenda vertaald naar een MJOP. Een rapport waarin randvoorwaarden, eenmalige maatregelen en cyclische maatregelen worden beschreven. Alle bestaande relevante documentatie is verzameld en ligt ten grondslag van dit MJOP.

Om tot een gedegen plan te komen is het gebied geïnventariseerd en zijn er beheertekeningen opgesteld van het totale Waterloopbos incl. detailtekeningen van enkele waterbouwkundige modellen zoals de Maasvlaktecentrale. Op basis van de inventarisatie en de ontwikkelagenda is bepaald welke eenmalige maatregelen benodigd zijn om de technische staat van de beheerelementen te optimaliseren en om het Waterloopbos toekomstbestendig te maken. Daarnaast is middels beheer gekeken naar het verhogen van de ecologische en recreatieve waarde van het Waterloopbos.

De eenmalige en cyclische maatregelen in het MJOP zijn tenslotte vertaald naar een werkkalender voor de vrijwilligers van Natuurmonumenten. Deze werkkalender laat zien welke activiteiten in welke week uitgevoerd dienen te worden, incl. benodigd materiaal en het aantal werknemers.
Met het MJOP en de werkkalender kan Vereniging Natuurmonumenten sturen op het beheer van het Waterloopbos en werken aan een toekomstbestendig Waterloopbos.

Gezien de grootte van het gebied en de verschillende ontwikkelingen werkt SmitsRinsma samen met Vereniging Natuurmonumenten de komende jaren nog aan het verder uitbreiden van het MJOP. De komende jaren worden er nog enkele waterbouwkundige modellen gerestaureerd, na restauratie worden deze modellen toegevoegd aan het MJOP incl. beheermaatregelen en een beheertekening.